جلسه ۱. الفصل الأول فی إثبات الوجود الواجبی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲. فإن قلت امتناع العدم علی الوجود لا یوجب کونه واجبا بالذات (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳. و قرر صدر المتألهین البرهان علی وجه آخر حیث قال... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴. الفصل الثانی فی بعض آخر مما أقیم علی وجود الواجب تعالی من البراهین (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵. تنبیه - محصل البیان السابق أن تحقق موجود ما ملازم لترجح وجوده... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۶. برهان آخر للمتکلمین من طریق الحدوث (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۷. و أوردنا هناک أیضا الحجة المشهورة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۸. و بالجملة لیست الماهیة علة قابلیة للوجود (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۹. الفصل الرابع فی أن الواجب تعالی بسیط غیر مرکب من أجزاء خارجیة و لا ذهنیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۰. و قد قیل فی نفیها أنه لو کان للواجب جزء مقداری... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۱. فإن قیل لازم ما تقدم من البیان صحة الحمل بینه تعالی و بین کل موجود (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۲. و لعل هذا هو مراد الشیخ بقوله فی التعلیقات... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۳. الفصل السادس فی توحید الواجب لذاته فی ربوبیته و أنه لا رب سواه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۴. ثم إن المتحصل مما تقدم من المباحث و ما سیأتی أن هذا العالم المادی معلول (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۵. علی أنه لو فرض کثرة الأرباب المدبرین لأمر العالم کما یقول به الوثنیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۶. فإن قیل هب أن الأرباب المفروضین الفاعلین للنظام الخارجی لا یتبعون... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۷. و أیضا المفهوم المشترک فیه إما شیء من الماهیات أو ما یرجع إلیها (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۸. و أما حمل بعض المفاهیم علی الواجب بالذات و غیره... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۹. الفصل التاسع فی الصفات الذاتیة و أنها عین الذات المتعالیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۰. و قول بعضهم أن علة الإیجاد هی إرادة الواجب بالذات دون ذاته المتعالیة... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۱. و أما القول الرابع المنسوب إلی المعتزلة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۲. ثم إن الشیء الذی هو موجده إذا کان مما لوجوده بقاء ما... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۳. الفصل الحادی عشر فی علمه تعالی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۴. و للباحثین فی علمه تعالی اختلاف کثیر حتی أنکره بعضهم من أصله (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۵. الخامس ما ینسب إلی الملطی أنه تعالی یعلم العقل الأول (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۶. و فیه أولا ما فی سابقه من محذور خلو الذات عن الکمال (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۷. التاسع قول المعتزلة إن للماهیات ثبوتا عینیا فی العدم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۸. و أما القضاء فهو بمفهومه المعروف... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۹. و أما القدر فهو ما یلحق الشیء من کمیة أو حد فی صفاته و آثاره (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۰. فإن قلت لازم هذا البیان کون الإنسان مجبرا (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۱. الفصل الثالث عشر فی قدرته تعالی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۲. و قد تحقق أن کل کمال وجودی فی الوجود فإنه موجود للواجب تعالی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۳. فإن قلت من الجائز أن یکون لوجود واحد ما بحسب نشأته المختلفة ماهیات (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۴. و لا ینبغی أن یقاس الإرادة بالعلم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۵. الفصل الرابع عشر فی أن الواجب تعالی مبدأ لکل ممکن موجود و هو المبحث المعنون عنه بشمول إرادته للأفعال (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۶. و ذهب جمع من المتکلمین و هم المعتزلة و من تبعهم... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۷. و أما قولهم أن کون الفعل الاختیاری مخلوقا للواجب تعالی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۸. و ذهب جمع آخر من المتکلمین و هم الأشاعرة و من تبعهم... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۹. و أما القول بالجبر و إنکار الاختیار فی الأفعال... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۰. و هذه آراء سخیفة تبین بطلانها بما تقدم بیانه من الأصول الماضیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۱. الفصل الخامس عشر فی حیاته تعالی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۲. علی أن جمیع المعانی الوجودیة و إن کانت متوغلة فی المادیة... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۳. و الواجب تعالی غنی الذات له کل کمال فی الوجود (دانلود فایل صوتی)

 

به اطلاع می‌رساند، ادامه اصوات مربوط به مرحله دوازدهم «نهایةالحکمة» ان‌شاءالله پس از آماده‌شدن، در کانال منتشر خواهد شد.

از همراهی و شکیبایی شما سپاسگزاریم.

موضوعات مرتبط: نهایة الحكمة ،
برچسب‌ها: آیت‌الله وفسیایت الله وفسیآیت الله وفسیحامد وفسیفلسفهفلسفه اسلامیحکمت اسلامیحکمت صدراییصوت فلسفهآموزش فلسفهتدریس فلسفهنهایه الحکمهعلامه طباطباییعرفانحکمتدروس حوزویاستاد اخلاق تهراناستاد فلسفه تهرانحکیم متالهمرحله ۱۲ نهایه الحکمه

جلسه ۱. المرحلة الحادیة عشر فی العقل و العاقل و المعقول (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲. و لیس علمه هذا بذاته بحضور ماهیة ذاته عند ذاته حضورا مفهومیا و علما حصولی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳. بیان ذلک أن الصورة العلمیة کیفما فرضت مجردة من المادة عاریة من القوة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴. قلنا إن إباء الصورة العلمیة و امتناعها عن الانقسام بما أنها علم لا شک فیه کما ذکر (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵. و کذلک المقارنة التی تتراءی بین إدراکاتنا و بین الزمان إنما هی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۶. فالمعلوم عند العلم الحصولی بأمر له نوع تعلق بالمادة هو موجود مجرد (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۷. و لنرجع إلی ما کنا بصدده من الکلام فی تعریف العلم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۸. الفصل الثانی فی اتحاد العالم بالمعلوم و هو المعنون عنه باتحاد العاقل بالمعقول (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۹. فإن قلت قد تقدم فی مباحث الوجود الذهنی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۰. قلنا أما ما استشکل به فی العلم الحصولی فیدفعه ما تقدم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۱. و ینسب إلی المعلول بما أنه غیر خارج منها و لا ینال من العلم بها إلا ما یسعه من وجوده (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۲. الفصل الثالث فی انقسام العلم الحصولی إلی کلی و جزئی و ما یتصل به (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۳. الثانی أن أخذ المفهوم و انتزاعه من مصداقه یتوقف علی نوع من الاتصال بالمصداق و الارتباط بالخارج (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۴. و أما الجوهر فما ذکر أن لا حس ظاهرا و لا باطنا یعرف الجوهر و یناله حق لا ریب فیه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۵. الفصل الرابع ینقسم العلم الحصولی إلی کلی و جزئی بمعنی آخر (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۶. تنبیه - یمکن أن یعمم التقسیم بحیث یشمل العلم الحضوری (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۷. الفصل السادس فی مراتب العقل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۸. الفصل السابع فی مفیض هذه الصور العلمیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۹. فإن قلت هب أن الصور العلمیة الکلیة بإفاضة الجوهر المفارق لما تقدم من البرهان لکن... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۰. الفصل الثامن ینقسم العلم الحصولی إلی تصور و تصدیق (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۱. و أما کون الحکم فعلا نفسانیا فی ظرف الإدراک الذهنی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۲. و أولی الأولیات بالقبول قضیة امتناع اجتماع النقیضین و ارتفاعهم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۳. نعم بعض هؤلاء المظهرین للشک ممن راجع العلوم العقلیة... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۴. و من السفسطة قول القائل إن الذی یفیده البحث التجربی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۵. الفصل العاشر ینقسم العلم الحصولی إلی حقیقی و اعتباری (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۶. فهذه مفاهیم ذهنیة معلومة لکنها مصداقا... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۷. بیان ذلک أن النفس عند أول ما تنال من طریق الحس (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۸. و قد تبین مما تقدم أولا أن ما کان من المفاهیم محمولا علی الواجب و الممکن معا... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۹. الفصل الحادی عشر فی العلم الحضوری و أنه لا یختص بعلم الشیء بنفسه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۰. الفصل الثانی عشر کل مجرد فإنه عقل و عاقل و معقول (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۱. الفصل الثالث عشر فی أن العلم بذی السبب لا یحصل إلا من طریق العلم بسببه و ما یتصل بذلک السبب (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۲. فإن قلت نحن کثیرا ما ندرک أمورا من طریق الحس نقضی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۳. الفصل الرابع عشر فی أن العلوم لیست بذاتیة للنفس (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۴. الفصل الخامس عشر فی انقسامات أخر للعلم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۵. و قال أیضا إن العلم یقع علی مصادیقه بالتشکیک کالوجود (دانلود فایل صوتی)

موضوعات مرتبط: نهایة الحكمة ،
برچسب‌ها: آیت‌الله وفسیآیت الله وفسیایت الله وفسیحامد وفسیفلسفهفلسفه اسلامیحکمتحکمت اسلامیحکمت صدرایینهایه الحکمهصوت فلسفهتدریس فلسفهآموزش فلسفهملاصدراعلامه طباطبایی

اطلاع‌رسانی

باسمه تعالیٰ

به اطلاع همراهان گرامی می‌رساند، اصوات مربوط به مرحله دهم «نهایةالحکمة» ان‌شاءالله پس از آماده‌شدن، در وبسایت منتشر خواهد شد.

از همراهی و شکیبایی شما سپاسگزاریم.

موضوعات مرتبط: نهایة الحكمة ،

جلسه ۱. المرحلة التاسعة فی القوة و الفعل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲. الفصل الأول کل حادث زمانی فإنه مسبوق بقوة الوجود (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳. و قد تبین بما تقدم أولا أن النسبة بین المادة و القوة... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴. الفصل الثانی فی استیناف القول فی معنی وجود الشیء بالقوة و وجوده بالفعل و انقسام الوجود إلیهم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵. ثم إن المقبول بوجوده بالقوة معه بوجوده بالفعل موجود متصل واحد (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۶. فقد تبین مما تقدم أن قوة الشیء هی ثبوت ما له لا یترتب علیه بحسبه جمیع آثار وجوده الفعلی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۷. و حدها المعلم الأول بأنها کمال أول لما بالقوة من حیث إنه بالقوة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۸. الفصل الرابع فی انقسام التغیر (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۹. الفصل الخامس فی مبدإ الحرکة و منتهاه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۰. الفصل السادس فی المسافة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۱. ثم إن الوجود الناعت و إن کان لا ماهیة له.. (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۲. و أما الأین فوقوع الحرکة فیه ظاهر (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۳. الفصل الثامن فی تنقیح القول بوقوع الحرکة فی مقولة الجوهر و الإشارة إلی ما یتفرع علیه من أصول المسائل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۴. و أما ما وجهوا به ما یعتری هذه الأعراض... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۵. قیل التجدد الذی فی الحرکة العرضیة لیس تجدد نفس الحرکة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۶. و یتبین بما تقدم عدة أمور- الأول... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۷. و الإشکال فی إمکان تحقق الحرکة فی الحرکة بأن من الواجب فی الحرکة أن تنقسم بالقوة إلی أجزاء آنیة الوجود (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۸. فإذ کانت هی موضوع الحرکة العامة الجوهریة فعالم المادة برمتها حقیقة واحدة... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۹. و من هنا یظهر أولا أن الحرکة فی القسم الثانی بسیطة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۰. الفصل العاشر فی فاعل الحرکة و هو المحرک (دانلود فایل صوتی)

موضوعات مرتبط: نهایة الحكمة ،
برچسب‌ها: آیت‌الله وفسیآیت الله وفسیایت الله وفسیفلسفهصوت فلسفهحامد وفسیوفسیتدریس فلسفهفلسفه اسلامیحکمت اسلامیعرفان اسلامینهایه الحکمهعلامه طباطباییاستاد فلسفه

جلسه ۱. الفصل الأول فی إثبات العلیة و المعلولیة و أنهما فی الوجود (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲. ثم إن مجعول العلة و الأثر الذی تضعه فی المعلول... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳. و ثالثا أن العلیة و المعلولیة رابطة وجودیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴. توضیح فصل ثانی و فصل ثالث (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵. أما وجوب وجود المعلول عند وجود علته التامة فلأنه... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۶. فإن قلت الذی تستدعیه حاجة الممکن إلی المرجح... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۷. قلت لا معنی لتخلل العدم بین وجود العلة التامة و وجود معلولها... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۸. علی أن تجویز استواء نسبة الفاعل المختار إلی الفعل... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۹. و أما حدوث العالم بمعنی ما سوی الواجب... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۰. و دفع الإشکال بعضهم بأن الزمان حقیقة منتزعة من ذات الواجب تعالی من حیث بقائه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۱. و دعوی أن من خاصة الإرادة ترجیح أحد الأفعال المتساویة لا محصل لها (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۲. و بعض من لم یجد بداً من إیجاب العلة التامة لمعلولها قال... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۳. و هو مردود بأن الحاجة إلی العلة خاصة لازمة للماهیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۴. و قد اندفعت بما تقدم مزعمة أخری لبعضهم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۵. الفصل الرابع فی أن الواحد لا یصدر عنه إلا الواحد (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۶. و قد اعترض علیه بالمعارضة أن لازمه عدم قدرة الواجب تعالی... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۷. و إما أن یکون الکثیر مرکبا ذا أجزاء یفعل الواحد... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۸. الفصل الخامس فی استحالة الدور و التسلسل فی العلل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۱۹. و أما التسلسل فهو ترتب شیء موجود علی شیء آخر موجود معه بالفعل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۰. برهان آخر و هو المعروف ببرهان الوسط و الطرف (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۱. برهان آخر و هو المعروف بالأسد الأخصر للفارابی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۲. تنبیه آخر تقدم أن التسلسل إنما یستحیل فیما إذا کانت... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۳. الفصل السادس فی العلة الفاعلیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۴. فالحادث المادی یتوقف فی وجوده إلی علة تفعله نسمیها علة فاعلیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۵. الرابع الفاعل بالرضا (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۶. السابع الفاعل بالتجلی (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۷. الثامن الفاعل بالتسخیر (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۸. و من هنا یظهر أن الفعل الإجباری لا یباین الفعل الاختیاری (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۲۹. الفصل الثامن فی أنه لا مؤثر فی الوجود بحقیقة معنی الکلمة إلا الله سبحانه (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۰. فهو تعالی الفاعل المستقل فی مبدئیته علی الإطلاق (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۱. الفصل التاسع فی أن الفاعل التام الفاعلیة أقوی من فعله و أقدم (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۲. الفصل العاشر فی أن البسیط یمتنع أن یکون فاعلا و قابلا (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۳. و احتج المشهور علی الامتناع مطلقا بوجهین (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۴. و احتج المتأخرون علی جواز کون الشیء الواحد... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۵. و لما بین الغایة و الحرکة من الارتباط... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۶. و إذا کان المحرک فاعلا علمیا لعلمه دخل فی فعله (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۷. و إن کان الفعل من الجواهر المجردة ذاتا و فعلا عن المادة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۸. فقد تبین أن لکل فاعل غایة فی فعله (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۳۹. و ثانیها أن الغایة معلومة للفواعل العلمیة قبل الفعل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۰. و الحق کما سیأتی تفصیله أن الفواعل العلمیة بوجوداتها النوعیة علل فاعلیة للأفعال... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۱. و بالجملة الفعل دائما مسانخ لفاعله (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۲. فظهر مما تقدم أولا أن غایة الفاعل فی فعله إنما هی ذاته الفاعلة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۳. تنبیه - ذهب قوم من المتکلمین... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۴. و لا یناقض قولنا إن فاعلیة الفاعل تتوقف علی العلة الغائیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۵. الفصل الثانی عشر فی أن الجزاف و القصد الضروری و العادة و ما یناظرها من الأفعال لا تخلو عن غایة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۶. أما القوة العاملة فهی مبدأ طبیعی لا شعور له بالفعل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۷. و لا ضیر فی غفلة الفاعل و عدم التفاته إلی ما عنده من الصورة الخیالیة للغایة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۸. و کذا لا ضیر فی انتفاء الغایة فی بعض الحرکات الطبیعیة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۴۹. الفصل الثالث عشر فی نفی الاتفاق و هو انتفاء الرابطة بین الفاعل و الغایة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۰. و نظیر الکلام یجری فی الأقلی الوقوع (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۱. و قد نسب إلی ذیمقراطیس أن کینونة العالم بالاتفاق (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۲. الحجة الثانیة أن فی نظام الطبیعة أنواعا من الفساد و الموت و أقساما من الشر و المساءة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۳. الفصل الرابع عشر فی العلة المادیة و الصوریة (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۴. قد عرفت أن الأنواع التی لها کمال بالقوة لا تخلو فی جوهر ذاتها... (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۵. و ثانیا أنه قد تقدم أن الشیء ما لم یجب لم یوجد (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۶. و أما العلة الصوریة فهی الصورة بمعنی ما به الشیء هو ما هو بالفعل (دانلود فایل صوتی)

جلسه ۵۷. و اعلم أیضا أن الترکیب بین المادة و الصورة لیس بانضمامی (دانلود فایل صوتی)

موضوعات مرتبط: نهایة الحكمة ،
برچسب‌ها: تدریس فلسفهصوت تدریس فلسفهصوت نهایه الحکمهصوت فلسفهنهایه الحکمهفلسفه اسلامیفلسفه صدراییملاصدراعلامه طباطباییحکمت صدراییفلسفهآیت‌الله وفسیحامد وفسیحکمت